Tepecik'in tarihi mirası dijital güvenceye alındı

Seferihisar’ın en eski yerleşim bölgelerinden Tepecik Mahallesi’nde bulunan 1. derece arkeolojik sit alanı sınırları, Kültür ve Turizm Bakanlığı’nın onayıyla dijital ortama aktarılarak koruma statüsü kesinleştirildi. Karar, bölgenin tarihi dokusunun korunması adına kritik bir adım olarak görülüyor.

Kültür ve Turizm Bakanlığı’na bağlı İzmir 1 Numaralı Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu’nun 22 Ekim 2023 tarihli toplantısında aldığı karar, Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girdi.

Bu karar, 1997 yılında tescil edilen tarihi alanın sınırlarının “sayısallaştırma (TÜBİS)” çalışması kapsamında güncellenmesini içeriyor.

SINIRLAR DEĞİŞMEDİ, ‘KESİNLEŞTİ’

Edinilen bilgiye göre, yapılan güncelleme sit alanının sınırlarını genişletmek veya daraltmak anlamına gelmiyor. Çalışmanın asıl amacı, 1997’de belirlenen ve Maliye hazinesi mülkiyetinde bulunan 4167 (eski 328) ada ile 2(k), 3, 4, 5 ve 6 numaralı parselleri kapsayan alanın, modern coğrafi bilgi sistemlerine (CBS) entegre edilmesidir.

Bu sayede, tarihi alanın sınırları dijital olarak netleştirildi ve olası imar veya kadastro kaymalarının önüne geçilerek koruma statüsü “dijital güvence” altına alınmış oldu. Yeni düzenlemede mevcut koruma sınırları korunurken, karar eki koordinat listesi ve harita da bu teknik güncellemeye uygun olarak onaylandı.

TEPECİK NEDEN 1. DERECE ARKEOLOJİK SİT ALANI?

Seferihisar, Teos antik kenti başta olmak üzere zengin bir tarihi mirasa ev sahipliği yapıyor. Tepecik Mahallesi’ndeki bu özel alanın 1997’de 1. derece sit alanı ilan edilmesinin temelinde, bölgede bulunan çok katmanlı tarihi doku yatıyor.

Bölgede daha önce yapılan kurtarma kazıları ve yüzey araştırmaları, buranın sadece yakın dönem değil, Arkaik (M.Ö. 6. Yüzyıl), Helenistik ve Osmanlı dönemlerine kadar uzanan kesintisiz bir yerleşime sahne olduğunu göstermişti. Buluntular arasında Arkaik döneme ait mezarlar, Helenistik döneme ait seramikler ve Osmanlı dönemine ait yapı kalıntıları bulunduğu biliniyor.

VATANDAŞ İÇİN ANLAMI NE?

derece arkeolojik sit alanı, “kesin inşaat yasağı” anlamına gelmektedir. Bu alanlarda hiçbir şekilde yeni yapılaşmaya izin verilmemekte, sadece bilimsel kazı çalışmaları ve mevcut tescilli yapıların restorasyonu yapılabilmektedir.

Alınan bu son “sayısallaştırma ve onay” kararı, bölgedeki mülk sahipleri veya yatırımcılar için mevcut durumu değiştirmeyecek. Ancak, sınırların dijital olarak netleşmesi, sit alanı sınırına komşu olan parsellerdeki vatandaşlar için de bir güvence oluşturarak, imar durumlarındaki belirsizlikleri ortadan kaldıracak.

Yetkililer, bu kararın Tepecik’in paha biçilmez tarihi dokusunu koruma yönünde atılmış teknik ve önemli bir adım olduğunu vurguladı.